نام های دیگر: پرشیاوشان، شعر النازیر، شعر الجن، سنبل، کزبره البئر، ساق الاسود، کثیر الشعر، یولوطایخون، شعر العرض، صیف، سبع المعرض، سریبونف طریخومالس، سیف الاسود، کزبره اقنا، جعده، القنا، ایوصیف، بالدیری قره، شعر الکلاب، شعر الغول، ضغایر الجن، القنا، ایوصیف، بالدیری قره، شعر الکلاب، شعر الغول، ضغایر الجن، شعر الجباد، شعر الجبال، لحاه الغول، پرسیاوشو، ادیانتوم، مورامون، سرانیون، بولوطرنجون.

نوع گیاه: بوته

نام خانواده: سرخس

مزاج: معتدل به گرم و خشک

قسمت مورد استفاده: تمام گیاه

ترکیب شیمیایی: ماده عامل تلخ به نام کاپیلارین، موسیلاژ، تانن، اسانس، لعاب، گالیک اسید، قند.

مقدار و دستور مصرف: 1.5 گرم پر سیاوش را با یک لیوان آب جوش به مدت ۱۵ دقیقه بگذارید تا دم بکشد؛ سپس آن را صاف کرده و پس از شیرین کردن میل کنید میتوان تا روزی دو نوبت از این دم کرده خورد. همچنین می توان همین میزان برگ و آب را به مدت سه دقیقه جوشاند و مصرف کرد.

مشخصات: گیاهی است از خانواده سرخس،ها تیره ی Polypodiaceae و چند ساله برگهای آن شبیه گشنیز معمولاً بدون ساقه ی اصلی و دارای دمبرگ ،دراز خیلی نازک و سیاه شبیه مو که وجه تسمیه ی فرانسوی و انگلیسی و عربی آن از اینجا ناشی می.شود ساقه ی زیرزمینی آن خزنده میباشد که ریشکهای بسیار باریک و نازک به آن اتصال دارد این گیاه از نظر شرایط اقلیمی مناطق نسبتاً گرم مرطوب و کم نور را دوست دارد کنار ،چاهها جاهای مرطوب در غارها و نقاط سایه دار میروید برگهای این گیاه کمی معطر دارای طعم گس و کمی تلخ است این گیاه در اروپا، آسیا آمریکای شمالی و برخی مناطق دیگر دنیا می روید، در ایران در مناطق شمال در مازندران گرگان بندر گز گیلان رشت پیربازار در مناطق شرق و غرب ایران در کوه کهرود و بلوچستان و در نواحی جنوب غربی ایران در شهبازان کشور و بیشه دیده می شود. پر سیاوش بومی اروپاست که بعدها به نواحی مختلف آمریکا برده و سازگار شده است. این گیاه را از قدیم در اروپا به صورت شربت تهیه می کردند که بیشتر در فرانسه و آلمان مصرف میشد. این شربت اکثراً به عنوان ضد سرفه و خلط آور مورد استفاده می باشد. این گیاه در اثر مرور زمان و با سرعت بیشتری نسبت به گیاهان دیگر خواص و اثرات خود را از دست میدهد به این موضوع در کتاب قانون و مخزن الادویه نیز اشاره شده است؛ بنابراین باید از گیاهانی که بیش از شش ماه از چیدن آنها نگذشته باشد استفاده نمود. اثرات ادعا شده در طب سنتی، اقوام مختلف و از جمله دانشمندان ایرانی با اثرات گزارش شده جدید مطابقت دارد و نشان میدهد خاصیت اصلی ،گیاه برطرف کردن عوارض سرماخوردگی، از جمله، سرفه خلط، تنگی نفس و مشکلات عفونی دستگاه تنفسی است. بهترین شکل مصرف این گیاه دم کرده آن است که از برگ ها به دست میآید و به نظر میرسد نباید آن را به مدت طولانی جوشاند؛ چون به احتمال زیاد مواد آن تخریب شده و در نتیجه بی اثر یا کم اثر می شود. در کشورهای دیگر از گونه هایی که در ایران وجود ندارد نیز استفاده های دارویی مشابه به عمل می آید. در منابع جدید خانواده پر سیاوشان را Adiantaceae ادیان تاسه یا خانواده پر سیاوش معرفی کرده اند.

خواص:

1. خلط آور
2. ادرار آور
3. صفرا آور
4. درمان حصبه
5. درمان یرقان
6. گشودن قاعدگی
7. درمان نفخ معده
8. دافع بلغم و سودا
9. درمان سنگ کلیه
10. درمان تنگی نفس
11. درمان مشکلات ریه
12. بازکننده بینی (بخور)
13. درمان مشکلات کلیه
14. باز کننده بینی (بخور)
15. درمان مسمومیت (شربت)
16. درمان سردرد (ضماد پخته)
17. درمان ورم بیضه (ضماد پخته)
18. درمان ورم بیضه (ضماد پخته)
19. درمان سرماخوردگی (جوشانده)
20. تقویت کننده مو (ضماد سوخته)
21. درمان مشکلات طحال (نوع قرمز)
22. درمان مشکلات طحال (نوع قرمز)
23. درمان عفونت و احتقان مثانه و ریه
24. سیاه کردن مو (شستشو با جوشانده)
25. درمان اسهال (جوشانده گرد خشک)
26. درمان جوش غرور (مالش با روغن زیتون)
27. درمان موخوره و بواسیر (مالش با روغن زیتون)
28. مالیدن آب جوشانده ی آن بر سر موها را تقویت می کند.
29. تازه ی آن را بکوبید و روی محل گزیدگی مار ضماد کنید. نافع است.
30. خوردن گرد کوبیده ی آن برای رفع اسهال و جمع کردن شکم مفید است.
31. طبخ کرده ی آن را بر بیضه ای که ورم کرده بگذارید. ورم را تحلیل خواهد برد.
32. استنشاق اب مطبوخ آن برای باز کردن بینی در مواقع سرماخوردگی و زکام نافع است.
33. هر روز آن را با نعناع به اندازه ی مساوی بجوشانید و آب صاف کرده ی آن را بنوشید. از عاروق زدن و نفخ معده جلوگیری می نماید خفقان را درمان می کند.
34. ده گرم از آن را در یک لیتر آب جوش دم کنید و روزی سه فنجان از آب صاف کرده را بنوشید. ملطف مفتح منضج، محلل و مجفف ،است برای معالجه ی عفونت نزله ای مثانه سفید می باشد جهت تنقیه ی سینه و شش، ضیق النفس، درد سینه و درمان یرقان مفید است. برای درمان سرفه های مزمن و رطوبتی نافع، است بازکننده ی نفس در بیماری های آسم و تنگی نفس می باشد، کشنده ی بعضی از باکتری ها و ویروس ها مانند باسیل سیاه سرفه و ویروس هاری است تب بر می باشد برای کشتن انگل های داخل شکم مصرف می شود زرده زخم را معالجه می کند. عادت ماهانه را باز می نماید و برای دفع سنگ مثانه بسیار مفید است.
35. این گیاه از قدیم به عنوان ضد سرفه تسکین دردهای سینه و خلط آور مصرف می شده است. همچنین آن را به عنوان معرق و برای بهبود علائم سرماخوردگی استفاده می نمودند دم کرده آن را با شکر یا عسل شیرین می کردند تا تأثیر آن قوی تر شود این شربت در نزله های ششی و برونشیت نیز کاربرد دارد. شربت پر سیاوش اکثراً برای بچه ها استفاده می شد و گاهی به آن گیاهان دیگری از جمله شقایق اضافه می گردید تا تأثیرش بیشتر شود از خواص دیگر آن می توان به خاصیت صفرا آور، مسهل تب بر قاعده آور ادرار آور و دافع سنگ های کلیه اشاره کرد.

مضرات:

1. مشکلات طحال (غیر از نوع قرمز)
2. هیچ گونه عارضه جانبی در حد مصرف دارویی این گیاه گزارش نشده است؛ اما در دوران حاملگی نباید مصرف شود.